Dynamisch energiecontract en thuisbatterij: hoe werkt dat samen

Hoe een dynamisch contract werkt

Bij een gewoon contract betaalt u een vaste prijs per kilowattuur, of een prijs die per maand of per kwartaal wordt aangepast. Bij een dynamisch contract betaalt u de prijs die op de groothandelsmarkt tot stand komt, plus een opslag van uw leverancier (volgens Milieu Centraal vaak 1 à 2 cent) en de belastingen. Die marktprijs wordt elke dag rond het middaguur vastgesteld voor de hele volgende dag. U weet 's avonds dus al wat stroom morgen kost.

Het patroon is op de meeste dagen hetzelfde. 's Nachts is stroom goedkoop. Rond het middaguur, als de zon schijnt, is hij nog goedkoper en zakt de marktprijs soms zelfs onder nul. Tussen ongeveer vijf en negen uur 's avonds is stroom het duurst: de zon is weg, iedereen komt thuis en de vraag piekt. Hoe groot het verschil tussen het goedkoopste en het duurste uur is, wisselt per dag; u ziet het op de website of in de app van een leverancier met dynamische tarieven. Ook de netbeheerders willen dat stroom op drukke uren meer gaat kosten: lees over het voorstel voor een tijdsafhankelijk nettarief.

Wat een batterij daarmee doet

Een thuisbatterij kan die verschillen benutten. Overdag laadt hij met uw eigen zonnestroom, zoals bij elk contract. Is de batterij daarna nog niet vol, of is er 's nachts een uur met een heel lage prijs, dan laadt hij bij van het net. In de avondpiek ontlaadt hij, zodat u op de duurste uren nauwelijks stroom koopt. Fabrikanten en leveranciers noemen dit ook wel handelen op de stroomprijs. Een batterij die handelt, kan wel meer terugleveren: in een praktijktest van CE Delft waren de terugleverkosten bij batterijen die op de markt handelden vaak juist hoger dan zonder batterij.

In de winter is dit vaak de belangrijkste opbrengst van een batterij. De panelen leveren dan weinig, maar de prijsverschillen op de markt blijven bestaan. Een batterij die 's nachts goedkoop laadt en 's avonds ontlaadt, draait dan toch een cyclus per dag. In de zomer komt daar de eigen zonnestroom bij.

Negatieve prijzen

Op zonnige dagen met weinig vraag zakt de marktprijs soms onder nul. Dat betekent niet dat u dan vanzelf geld toe krijgt. Bij een dynamisch contract betaalt u per kilowattuur ook energiebelasting, de opslag van uw leverancier en btw, en die kosten blijven staan als de marktprijs negatief is. Meestal is stroom op die uren dus vooral heel goedkoop. Geld toe krijgt u pas als de marktprijs dieper onder nul zakt dan die vaste kosten samen. Voor stroom die u teruglevert werkt het andersom: de vergoeding volgt de marktprijs, dus bij een negatieve prijs betaalt u voor elk kilowattuur dat u levert.

Voor een huishouden met een batterij zijn die uren een kans: de batterij laadt dan heel goedkoop van het net, en als de prijs ver genoeg zakt krijgt u er soms geld bij. Het gaat om kleine bedragen, maar het laat zien hoe de prikkels werken onder de regels voor teruggeleverde stroom vanaf 2027. Bij sommige leveranciers kunt u bij een negatieve prijs ook uw panelen tijdelijk uitschakelen, via een app of slimme software, zodat u niet betaalt om te leveren. Daarvoor moet de omvormer wel geschikt zijn.

Wat u ervoor nodig heeft

Een batterij weet uit zichzelf niet wat stroom morgen kost. Daarvoor is een energiemanagementsysteem (EMS) nodig: software die de dagprijzen ophaalt, een verwachting maakt van uw verbruik en van de zon, en op basis daarvan bepaalt wanneer de batterij laadt en ontlaadt. Bij sommige systemen zit dat in de app van de fabrikant of de leverancier; andere werken samen met een aparte slimme sturing. Vraag de installateur welk EMS erbij zit, of daar een abonnement voor nodig is, en of het werkt met de leverancier die u op het oog heeft.

• Een slimme meter die per kwartier of per uur meet.
• Een leverancier die dynamische contracten aanbiedt.
• Een batterij met een omvormer die vanuit het net mag laden.
• Een EMS dat de prijzen kent en de batterij aanstuurt.

Voor wie het niet past

Een dynamisch contract betekent ook dat u de risico's van de markt draagt: stijgen de prijzen, dan betaalt u meer, en in de winter is de rekening hoger dan in de zomer. Wie 's avonds veel stroom nodig heeft en dat niet kan verplaatsen, kan dan duurder uit zijn dan met een vast contract. Een batterij dempt dat, maar neemt het niet helemaal weg. Wie rust wil en niet naar prijzen wil kijken, is soms beter af met een vast contract: ook dan beperkt een batterij de terugleverkosten en verhoogt hij het eigenverbruik.

De prijsverschillen en opbrengsten in dit artikel zijn indicaties en verschillen per dag, per seizoen en per leverancier. Bereken uw besparing en kies daar voor een dynamisch contract om het verschil te zien, of vergelijk thuisbatterijen die dynamisch handelen ondersteunen.